Izmene Zakona o porezu na dohodak građana

10/12/2019

U Službenom glasniku Republike Srbije br. 86/2019 od 6. decembra 2019. godine objavljene su izmene Zakona o porezu na dohodak građana. U nastavku izdvajamo najvažnije izmene zakona.

 Propisan je član kojim se predviđa izuzimanje iz oporezivanja dohotka nerezidentnog obveznika koji u Republici Srbiji provodi najviše do 90 dana u periodu od 12 meseci ukoliko je takav dohodak ostvaren od nerezidentnog nalogodavca koji ne obavlja delatnost u Srbiji.

Izmenama je uvećan neoporezivi iznos zarade od 16.300 dinara za lice koje radi sa punim radnim vremenom.

Propisan je novi član kojim se predviđa da će osnovica poreza na zarade za novonastanjenog obveznika biti umanjena za 70% i to na 5 godina od dana zaključenja ugovora o radu na neodređeno vreme za kvalifikovanim poslodavcem. Pravo na umanjenje osnovice koje se odnose na novonastanjenog obveznika ostvaruje se nezavisno od promene poslodavca ukoliko se ispune određeni uslovi. Navedena poreska olakšica odnosi se prevashodno na nova angažovana lica, ne starija od 40 godina a koja su u prethodnom periodu boravila van teritorije Srbije, prvenstveno radi dalje školovanja ili stručnog usavršavanja.

Takođe, propisan je i novi član kojim odnosi na oslobađanje od plaćanja obračunatog i obustavljenog poreza iz zarade osnivača koji su zaposleni u novoosnovanom privrednom društvu koje obavlja inovacionu delatnost. Poresko oslobođenje može da se primeni na mesečni iznos zarade koji nije viši od 150.000 dinara za osnivača zaposlenog za period od 36 meseci od dana kada je privredno društvo osnovano. Poresko oslobođenje može da ostvari poslodavac koji je osnovan zaključno sa 31. decembrom 2020. godine.

Propisano je poresko oslobođenje dokumentovanih naknada troškova prevoza za odlazak i dolazak sa rada – do visine cene mesečne prevozne karte u javnom saobraćaju, odnosno do visine stvarnih troškova prevoza, a najviše do 3.914 dinara mesečno.

Propisano je da se poslodavac oslobađa obaveze plaćanja obračunatog i obustavljenog poreza iz zarade ukoliko zaposli kvalifikovano novozaposleno lice, i to za zaradu isplaćenu zaključno sa 31. decembrom 2022. godine. Kvalifikovanim novozaposlenim se smatra lice koje u 2019. godini nije bilo osigurano kao zaposleni, niti je bilo osiguranik samostalnih delatnosti kao osnivač ili član koji je u radnom odnosu u svom privrednom društvu, a koje stiče status osiguranika zaposlenog, odnosno osiguranika samostalnih delatnosti osnivača ili člana koji je zaposlen u svom privrednom društvu u periodu od 01. januara do 30. aprila 2020. godine. Kvalifikovanim zaposlenim se takođe smatra i lice koje u periodu od 01. januara 2019. godine do 30. aprila 2020. godine nije imalo status osiguranika zaposlenog, osiguranika preduzetnika, niti osiguranika samostalnih delatnosti osnivača ili člana koji je zaposlen u svom privrednom društvu, a koje je status osiguranika zaposlenog, odnosno osiguranika samostalnih delatnosti osnivača ili člana koji je zaposlen u svom privrednom društvu, steklo u periodu od 01. maja do 31. decembra 2020. godine zasnivanjem radnog odnosa.

Predviđa se da će se poreska olakšica primenjivati na sledeći način:

  • 70% poreza na zarade isplaćene u periodu od 01. januara do 31. decembra 2020. godine;
  • 65% poreza na zarade isplaćene u periodu od 01. januara do 31. decembra 2021. godine; i
  • 60% poreza na zarade isplaćene u periodu od 01. januara do 31. decembra 2022. godine.

Lice koje je bilo korisnik penzije (starosna, privremena, invalidska) u periodu od 01. januara 2019. godine do 30. aprila 2020. godine, ne može se smatrati kvalifikovanim novozaposlenim licem.

Poslodavac koji koristi navedena poreska oslobođenja nema pravo na druge pogodnosti za istog zaposlenog, uključujući i upotrebu subvencija za zapošljavanje i samozapošljavanje, osim oslobođenja od plaćanja doprinosa za obavezno socijalno osiguranje koji se odnosi na oslobođenje od poreza u skladu sa novim izmenama zakona.

Uvedena je mogućnost paušalnog oporezivanja i za poreske obveznike koji obavljaju delatnosti iz oblasti računovodstvenih, knjigovodstvenih, revizorskih poslova i poslova poreskog savetovanja.

Naredna značajna izmena zakona uređuje da se drugim prihodom smatra prihod preduzetnika ili preduzetnika paušalca (u daljem tekstu: preduzetnik) koji ostvari od istog nalogodavca, ili njegovog povezanog lica (u daljem tekstu: nalogodavac)  ako ispuni 5 od 9 propisanih kriterijuma, kako sledi:

  • Nalogodavac odlučuje o radnom vremenu, odmoru, odsustvima preduzetnika, kao i da li se ugovorena naknada umanjuje srazmerno po osnovu odsustva ili odmora;
  • Preduzetnik uobičajeno koristi prostorije koje obezbedi nalogodavac ili obavlja poslove u mestu koje odredi nalogodavac;
  • Nalogodavac vrši ili organizuje stručno osposobljavanje preduzetnika;
  • Nalogodavac je angažovao preduzetnika nakon oglašavanja pozicije sredstvima informisanja ili korišćenjem agencija za zapošljavanje;
  • Nalogodavac obezbeđuje sopstveni osnovni alat, opremu ili druga osnovna materijalna ili nematerijalna sredstva potrebna za redovan rad preduzetnika ili finansira njihovu nabavku, osim specijalizovanih alata, opreme ili drugih specijalizovanih sredstava koji mogu biti neophodni u cilju izvršavanja specifičnog posla ili naloga;
  • Najmanje 70% od ukupno ostvarenih prihoda u periodu od 12 meseci je od jednog nalogodavca;
  • Preduzetnik obavlja poslove iz delatnosti nalogodavca i ugovor o angažovanju ne sadrži klauzulu kojom se definiše da preduzetnik snosi uobičajeni poslovni rizik;
  • Ugovor o angažovanju preduzetnika sadrži delimičnu ili potpunu zabranu preduzetniku da pruža usluge drugim nalogodavcima, izuzev delimične zabrane koja obuhvata pružanje usluga ograničenom broju direktnih konkurenata nalogodavca; i
  • Preduzetnik obavlja aktivnosti uz naknadu za istog nalogodavca, neprekidno ili sa prekidima 130 ili više radnih u periodu od 12 meseci koji počinje ili se završava u poreskoj godini, pri čemu se obavljanjem aktivnosti u jednom radnom danu smatra obavljanje aktivnosti u bilo kom periodu tokom radnog dana između 00 i 24 časa.

Prihod koju ostvari preduzetnik ili preduzetnik paušalac je bruto prihod koji se oporezuje kao drugi prihod (20%) bez prava na odbitak normiranih troškova. Prelaznim odredbama predviđeno je da će se prihod isplaćen preduzetniku ili preduzetniku paušalcu zaključno sa 31. martom 2020. godine smatrati prihodom od samostalne delatnosti bez obzira na prirodu odnosa preduzetnika sa nalogodavcem.